Beint lýðræði er lítt brúkað á Íslandi. Því var þjóðaratkvæðagreiðslan um framhald viðræðna um aðild að ESB söguleg. Stærsta hagsmunamál samtímans sett í dóm kjósenda. Hann er skýr. Viðræðum um aðild verður ekki fram haldið. Því miður en niðurstaðan er skýr. Dómur fólksins er fallinn.
Spurningin um aðild að ESB er frá – í bili. Það er þangað til Norðmenn sækja um aðild og við fylgjum i kjölfarið – enda markar það endalok EES-samningsins, í miklu verri samningsstöðu en nú hefði verið.
Það var eitt af mörgu sem litrík umræða sumarsins dró fram; EES stoðin stendur ekki að eilífu.
Fádæma góð kjörsókn, hörku umræða og naum úrslit gera það að verkum að stjórnarflokkarnir fara ekki laskaðir út úr þessu ferli. Þeir þorðu að treysta þjóðinni. Leggja stórt mál í hennar dóm. Það er lofsvert þó ljóst væri að umræðan yrði sleip og slungin. Erfitt að halda fókus á meginmálin þar sem engan samning er um að ræða. Auðvelt að drepa málum á dreif og leiða á villigötur af andstæðingum aðildarviðræðna.
Þær stöllur Kristrún, Þorgerður Katrín og Inga Sæland spiluðu þetta vel - svöruðu af auðmýkt og hreinskilni fyrir úrslitin á blaðamannafundinum og nú taka næstu verkefni við.
Atkvæðagreiðslan var loforð í stjórnarsáttmála. Það er frá. Því miður fór það á þennan veg. Framtíðinni í gjaldmiðilsmálum er skotið á frest.
Áfram innleiðum við lög og reglur ESB af kappi, án lýðræðislegrar aðkomu að ferlinu, áfram erum við með lítt nothæfan gjaldmiðið og okurvexti án möguleika á aðild að Myntbandalaginu.
Meirihlutinn hefur hins vegar talað. Deilum ekki um dóm kjósenda. Hins vegar kann að vera styttra í næstu lotu um framtíðar samskiptin við ESB en mörg hyggja.
Björgvin G. Sigurðsson, fyrrv. þingmaður og ráðherra.
