„Það er ekkert þannig að þetta sé eitthvað sem Donald Trump er einn að pæla í. Svo ég nú uppljóstri hérna, í janúar fékk ég upplýsingar um að eitthvað væri að fara af stað, innan sex mánaða, gagnvart Íslandi. Ég kem þeim upplýsingum til skila á rétta staði,“ segir Bjarni Már Magnússon lögmaður og fyrrverandi prófessor í viðtali í þættinum Flekaskil þar sem hann ræddi við Dag B. Eggertsson þingmann Samfylkingarinnar um símtal Trump til Bjarna Benediktssonar, þáverandi forsætisráðherra þar sem Trump lagði til að Ísland yrði innlimað í Bandaríkin.
Sjá einnig: Trump hringdi í Bjarna Benediktsson og lagði til að Ísland yrði innlimað í Bandaríkin
„Séð í baksýnisspegilinn og miðað við það sem hefur komið fram síðar þá er þetta mjög merkilegt að þetta sé eitt það fyrsta sem hann gerir. Þetta eru væntanlega fyrstu samskiptin við íslenskan ráðamann og hann kemur inn á þetta, það finnst mér setja tóninn í þessu að þetta er ekki bara eitthvað sem honum bara dettur í hug. Þetta er greinilega undirliggjandi og sást í Davos þegar hann er að rugla saman Grænlandi og Íslandi,“ segir Bjarni Már.
Töluvert hefur verið rætt um símtalið síðustu daga og hvað það þýðir, meðal annars hefur verið gert lítið úr þýðingu þess þar sem Trump eigi það til að segja ýmislegt án þess að meina það. Dagur segir að þarna vakni upp spurningin um kúltúrinn í stjórnkerfinu þar sem utanríkisnefnd hafi einungis nýlega fengið þessar upplýsingar þó svo að símtalið hafi átt sér stað í lok árs 2024. Mögulega hafi málið ekki verið talið alvarlegt fyrr en fleiri púsl hafi komið fram eins og að hafa Ísland undir bandaríska fánanum á korti.
Varðandi upplýsingaskyldu þá bendir Bjarni Már á að í lögum um stjórnarráðið þá séu ákveðnar skyldur um að upplýsa um mikilvæg málefni, þá þurfi að upplýsa utanríkismálanefnd Alþingis þá þarf að upplýsa nefndina um meiriháttar utanríkismál. „Það getur náttúrulega leynd ríkt um þessi mál, það er ekki þannig að það þurfi að upplýsa um allt. Það getur verið í milliríkjasamskiptum að það þurfi að halda einhverju leyndu, til þess er þagnarskylda sem ríkir á ýmsum aðilum sem koma að þessum málum. Það er ekki þannig að þó að er tveggja manna tal á milli þjóðarleiðtoga þá þarf ekki að ríkja leynd gagnvart öðru sem tengist æðstu póstunum hjá ríkjum. Það er mismunandi á milli ríkja hvernig það er útfært. Flest ríki eru með einhversskonar utanríkismálanefnd sem getur og á að fá svona trúnaðarupplýsingar.“
Sjá einnig: Íslendingar bregðast við korti Trump
Bjarni Már telur að margir hafi fengið ábendingar líkt og hann um að eitthvað sé að fara að gerast. „Þetta er ekki bara eitthvað rugl í einum manni. Þetta er stærra plan,“ segir hann. Það sem hann vísar til er að það yrði gert tilkall. „Svipað eins og með Grænland gagnvart Íslandi.“
Hér má horfa á viðtalið í heild: