Guðmundur Magnússon sagnfræðingur, rithöfundur og fyrrverandi blaðamaður á Morgunblaðinu segir nýlega frétt blaðins, sem rituð er af Stefáni Einari Stefánssyni, varla geta staðist. Í fréttinni er sagt frá því að þegar Winston Churchill kom í dagsferð til Reykjavíkur, á leið sinni heim af fundi með Roosevelt Bandaríkjaforseta, í miðri seinni heimsstyrjöld, hafi hann mælt sér mót, á Hótel Borg, við íslenskan pennavin sinn, sem stjórnmálaskörungurinn sögufrægi hafi raunar skrifast á við undir dulnefni. Guðmundur segir hins vegar að ferðir Churchill þennan dag á Íslandi hafi verið svo vel skrásettar að það geti einfaldlega ekki staðist að þessi fundur hafi átt sér stað.
Guðmundur á langan feril að baki í blaðamennsku. Hann segir í kynningu á sjálfum sér á vef sínum Skrifhús að hann hafi unnið sem blaðamaður á Morgunblaðinu á tveimur mismunandi tímabilum. Í seinna skiptið á árunum 2013 til 2023. Stefán Einar var ráðinn til starfa á Morgunblaðinu árið 2015 og starfar þar enn. Það er þvi ljóst að þeir störfuðu báðir á Morgunblaðinu í átta ár.
Í frétt sem birt var í blaðinu 6. ágúst síðastliðinn vitnar Stefán Einar til greinar í riti franska kampavínsframleiðandans Pol Roger. Í greininni segir frá því að þegar Winston Churchill, sem var mjög hrifinn af víninu frá Pol Roger, kom til Íslands 16. ágúst 1941 hafi hann meðal annars hitt, í anddyri Hótel Borgar, Magnús Bjarnason sem hafi verið einn af stofnendum Hreyfils. Magnús og Churchill hafi verið pennavinir en sá síðarnefndi hafi notast við dulefni við bréfaskiptin. Það hafi verið sameiginlegur áhugi á vindlum sem hafi verið kveikjan að þessum bréfaskiptum.
Saga
Rætt er í fréttinni við barnabarn og nafna Magnúsar, Magnús Óla Ólafsson sem flytur einmitt Pol Roger kampavínið inn til Íslands. Hann segir þessa sögu af vinskap afa síns og Churchill hafa lifað í fjölskyldunni en fyrirtækið hafi óskað eftir því að fá að birta grein um samband þeirra.
Magnús segir að afi sinn og hinn breski pennavinur hafi mælt sér mót á Hótel Borg þann 16. ágúst 1941 en afi hans hafi ekki haft hugmynd um hver pennavinurinn var í raun og veru, enda hafi hann undirritað bréfin með allt öðru nafni. Hann hafi orðið forviða þegar á Hótel Borg var komið og þar hafi Churchill gefið sig fram sem pennavininn. Hafi Churchill viljað afhenda Magnúsi vindil sem hann hafði í bréfaskiptum þeirra lýst hrifningu sinni á.
Standist ekki
Guðmundur Magnússon segir hins vegar í pistli á Facebook að þessi frásögn um þennan fund Churchill og þessa íslenska pennavinar hans, á Hótel Borg, geti vart staðist:
„Þetta fær að mínu mati ekki staðist. Öll er frásögnin fjarstæðukennd. Fyrir þá sem vilja kynna sér heimsókn Churchills til Íslands 16. ágúst 1941: Allar ferðir hans um Reykjavík þennan dag hafa verið kortlagðar. Ekki eru nema fimm ár síðan mbl.is birti vandaða samantekt dr. Þórs Whitehead prófessors um hana (15. ágúst 2021) og er hún í opnum aðgangi á netinu. Morgunblaðið sagði frá hverju fótmáli Churchillls í Reykjavík í heilsíðugrein 17. ágúst 1941.“
Í þessari samantekt Þórs Whitehead, prófessors emeritus í sagnfræði, segir að þegar Churchill steig á land, í Reykjavíkurhöfn, hafi honum verið ekið að Alþingishúsinu til fundar við Svein Björnsson ríkisstjóra (síðar forseta Íslands) og ríkisstjórnina. Síðan hafi leiðin legið upp á Suðurlandsbraut þar sem hann var viðstaddur hersýningu og ræddi við liðsmenn breska hersins. Því næst hafi Churchill farið í Höfða sem þá var aðsetur breska sendiherrans á Íslandi, þaðan niður í Vatnsmýri til að skoða Reykjavíkurflugvöll og loks upp í Mosfellssveit þar sem hann hafi meðal annars kynnt sér jarðhita. Síðan hafi Churchill verið ekið til Reykjavíkurhafnar þaðan sem hann sigldi upp í Hvalfjörð þar sem hann hitti meðal annars breska og bandaríska sjóliða. Síðla kvölds hafi leið breska forsætisráðherrans síðan loks legið heim á leið.
Illugi Jökulsson útvarpsmaður og rithöfundur segir í athugasemd við pistil Guðmundar að sagan af fundi Magnúsar og Churchill sé augljóslega skemmtisaga sem samt hafi verið óþarfi að setja fram sem staðreynd.
