Eyjan

Kolbrún Bergþórsdóttir skrifar: Ólíkt hafast þeir að

Mynd

Kolbrun Bergthorsdottir

Mynd

Ólafur Ragnar Grímsson, fyrrverandi forseti lýðveldisins, er maður sem hefur alltaf þurft sitt pláss. Hann hefur yfirleitt átt auðvelt með að finna sér það á besta stað, kemur sér vel fyrir í stúkunni og er skyndilega orðinn aðalmaðurinn. Þannig hefur það verið og þannig er það enn. Innkoma hans í nýja Nei-hreyfingu, sem ber öfugmælaheitið Áfram Ísland!, ætti því ekki að koma mikið á óvart. Þar fær Ólafur Ragnar heiðurssess. Honum virðist ætlað að vera aðalstjarna hreyfingarinnar. Hann mun ekki klikka í því hlutverki.

Enginn frýr Ólafi Ragnari vits. Svo er hann einkar málsnjall maður og það svo mjög að hann getur auðveldlega sannfært stóran hóp fólks um að aðlaðandi kostur sé varasamur og hættulegur. Margir hafa orðið til að rifja upp andstöðu hans á sínum tíma við aðild Ísland að NATÓ og EES-samningnum. Nú snýst hann af alefli gegn því að þjóðin fái að kanna hvað henni stendur til boða í aðildarviðræðum við Evrópusambandið. Sú andstaða kemur ekki á óvart. Ólafur Ragnar hefur aldrei verið sérlega Evrópusinnaður heldur horft til fjarlægari landa þar sem lýðræði er jafnvel ekki upp á marga fiska.

Ólafur Ragnar hefur alltaf átt sína aðdáendur. Fylgi hans hefur þó verið nokkuð fljótandi og tekið stöðugum breytingum. Hægrið barðist á sínum tíma af alefli gegn því að hann yrði kosinn forseti lýðveldisins og lagðist ansi lágt í áróðri gegn honum. Hann hafði ekki verið forseti lengi þegar margir vinstri menn sem kusu hann fylltust skelfingu vegna atkvæðis síns og hugsuðu: Hvað hef ég gert! Enn á Ólafur Ragnar staðfasta aðdáendur, þeir háværustu eru í hlustendahópi Útvarps Sögu og meðal harðasta hægrisins.  

Nei-hreyfingin, sem kvíslast í ýmsar áttir, hefur háð mjög harða kosningabaráttu. Það skiptir engu hvað Já-hreyfingunni finnst um innkomu Ólafs Ragnars í kosningabaráttuna. Sú innkoma er öflug. Það var tekið rækilega eftir henni og hún varð áberandi fréttaefni.

Já-hreyfingin hefur ekki átt neina sérstaka innkomu í þessari kosningabaráttu. Það er eins og hún ætli ekki að hreyfa sig fyrr en örfáum vikum fyrir kosningar. Það gæti einfaldlega verið of seint. Ef menn vilja vinna kosningar þá verða þeir að vera vel sýnilegir. Síðustu vikur hefur Nei-hreyfingin spriklað og ólmast og hún er sannarlega ekki hætt. Sýnileiki hennar er ótvíræður meðan maður spyr sig: Hvar er já-ið?

Ólafur Ragnar er enn kominn í sviðsljósið þar sem hann nýtur sín. Annar fyrrverandi forseti lýðveldisins, Guðni Th. Jóhannesson, steig nýlega fram og tjáði sig um atkvæðagreiðsluna 29. ágúst. Hann gerði það af sannri hógværð og yfirvegun eins og hans var von og vísa. Innkoma hans varð ekki að stórfrétt í fjölmiðlum en varð þó að athyglisverðri frétt á dv.is.

Guðni var gestur í hlaðvarpsþætti Evrópuhreyfingarinnar, Meginlandið, sem er í umsjón Helgu Völu Helgadóttur og Páls Rafnar Þorsteinssonar. Þar minnti hann á að fullveldi taki breytingum og þróist. Hann sagði: „Mér finnst við búa í frjálsu og fullvalda ríki. Ekki þrátt fyrir þá alþjóðasamvinnu – heldur jafnvel vegna hennar.“

Hann sagði líka: „Orðið skoðun er mjög skemmtilegt orð. Ég hef skoðun á hinu og þessu. En mér þætti alltaf best ef á undan skoðun kæmi skoðun. Að menn hefðu skoðað málið áður en þeir mynda sér skoðun. Er það til of mikils mælst?“

Þetta er vel mælt hjá Guðna. Sú sem þetta skrifar er afar jákvæð gagnvart Evrópusambandinu. Hún vill skoða málið og segir því já 29. ágúst. Með því er hún ekki að segja já við inngöngu í Evrópusambandið, enda er engan veginn verið að kjósa um það, þótt Nei-hreyfingin þreytist ekki á að láta eins og svo sé.

Ólafur Ragnar Grímsson gengur til liðs við samtök sem segja þjóðinni hvað henni eigi að finnast og hvernig hún eigi að kjósa. Guðni Th. Jóhannesson vill ekki segja þjóðinni hvað henni eigi að finnast eða hvernig hún eigi að kjósa heldur hvetur hana til að skoða málið sjálf. Ólíkt hafast þeir að, forsetarnir fyrrverandi.